شگفتا ! شايد برخى از خوانندگان به نظر سطحى و بدون تأمل بر اين سخنان بدينگونه خرده‌گيرى كنند كه : نسبت كوههاى زمين بقطرش از زبرى پوست پرتقال بپرتقال ناچيزتر است ، زيرا از « 6367 » كيلومتر شعاع تقريبى زمين تنها 50 الى 100 كيلومتر آن پوسته است و پس از آن كرهء آذر كه به حالت مذاب و محكوم 3000 درجه حرارتست 1300 كيلومتر مىباشد ، و سپس كرهء سنگين يا هستهء مركزى كه بر اثر فشار طبقات فوقانى تقريبا حالت جامد دارد ، بقيهء اين شعاع را اشغال نموده است . و تازه اگر حداكثر كلفتى پوستهء جامد زمين را در نظر بگيريم نسبت به تمامى شعاعش حدود 70 / 1 مىشود ، آنگاه اگر كوهها را كه حداكثر ارتفاعشان 8880 متر است نسبت به اين پوسته بسنجيم نسبت 1 / 0 خواهد بود ، و در نتيجه مرتفع‌ترين كوهها نسبت بشعاع زمين 700 / 1 خواهد بود . اينك زمين كه محكوم حركات گوناگونست ، و بمقتضاى اين حركت پوسته اى بسيار كلفت لازم دارد تا از انفجار بياسايد ، چگونه تحت الحفظ اين مأمورين ناتوان : « كوهها » قرار گرفته ، و با اينوسيلهء ناچيز از گسيختگى در امان مانده است ؟ . ولى شگفت‌انگيزتر از اين ، حقيقت غير قابل انكاريست كه خود معترض نيز بدان اقرار نموده ، يعنى اعتراف دارد كه پوستهء جامد زمين نسبت بشعاع آن بسيار ناچيز است ، و درعين‌حال با وجود حركات گوناگون زمين منفجر نميشود ! پاسخ اين گونه پرسشها جز توضيحاتى در پيرامون استقامت پوستهء جامد زمين و پيوندهاى سنگى آن نيست : ما ميدانيم كه مرتفع‌ترين كوهها 8880 متر است مانند « إورست » و عميقترين دريا در نزديكى مجمع الجزاير فليپين 000 ر 10 متر ، روى اين اصل